Παρουσίαση/Προβολή

(KOM05178) -  Καθηγητής Νικόλαος Κουλούρης

Περιγραφή Μαθήματος

Στοιχεία από την ιστορία, τη φιλοσοφία και την κοινωνιολογία της ποινικής καταστολής καθώς και από το δίκαιο της εκτέλεσης  των ποινών συντίθενται στο πλαίσιο της διδασκαλίας του μαθήματος αυτού, το οποίο διδάσκεται στο ΣΤ΄ εξάμηνο και απευθύνεται στους φοιτητές και τις φοιτήτριες των Τμημάτων α. Κοινωνικής Πολιτικής και β. Πολιτικής Επιστήμης.

Το αντικείμενο του μαθήματος αναλύεται στη διαμόρφωση των μέσων και των μεθόδων της ποινικής καταστολής, στους σκοπούς και τις λειτουργίες της ποινής υπό το πρίσμα παραδοσιακών, συμβατικών και αναθεωρητικών, κριτικών προσεγγίσεων, στο περιεχόμενο διαφορετικών ποινικών κυρώσεων, είτε πρόκειται για ποινές εγκλεισμού σε ιδρυματικούς χώρους (σωφρονιστήρια, αναμορφωτήρια, φυλακές) είτε πρόκειται για ποινικά μέτρα που εκτίονται σε καθεστώς περιορισμών στο κοινωνικό περιβάλλον (δοκιμασία, κοινωφελής εργασία, ηλεκτρονική επιτήρηση) είτε για συνδυασμούς αυτών.

Οι κανόνες διεθνών οργανισμών (Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, Συμβουλίου της Ευρώπης) για την οργάνωση και τη λειτουργία των υπηρεσιών στις οποίες εκτίονται ιδρυματικές και εξωιδρυματικές ποινικές κυρώσεις και για τη μεταχείριση και τα δικαιώματα των προσώπων που κατηγορούνται ή έχουν καταδικαστεί για την τέλεση αξιόποινων πράξεων εξετάζονται παράλληλα με τους αντίστοιχους κανόνες της ελληνικής έννομης τάξης και τα χαρακτηριστικά των σωφρονιστικών μεταρρυθμίσεων και της σωφρονιστικής πολιτικής των τελευταίων δεκαετιών.

Έμφαση δίδεται σε στοιχεία κοινωνικής πολιτικής και κοινωνικής εργασίας (συμβουλευτική, αρωγή, εκπαίδευση, εργασία, υγειονομική περίθαλψη) που προβλέπονται από τη νομοθεσία και προσφέρονται κατά την έκτιση των ποινικών κυρώσεων στα πρόσωπα που τίθενται υπό ποινικό έλεγχο. Αναδεικνύεται, επίσης, ο έντονα πολιτικός χαρακτήρας της ποινικής καταστολής, ενός φαινομένου συνυφασμένου με την άσκηση της εξουσίας σε διάφορες μορφές κοινωνιακής οργάνωσης.

Η πραγμάτευση των θεμάτων αυτών συμπληρώνεται με φοιτητικές εργασίες που βασίζονται σε σχετικές εκθέσεις εθνικών αρχών, σωμάτων και φορέων (Συνηγόρου του Πολίτη, Εθνικής Επιτροπής για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου, Διακομματικής Κοινοβουλευτικής Επιτροπής για το σωφρονιστικό σύστημα, ΕΠΑΝΟΔΟΥ, ΚΕ.Θ.Ε.Α., μη κυβερνητικών οργανώσεων) και διεθνών οργανισμών προληπτικού και δικαστικού ελέγχου και κέντρων έρευνας (όπως είναι το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την Πρόληψη των Βασανιστηρίων και της Απάνθρωπης ή Ταπεινωτικής Μεταχείρισης ή Τιμωρίας, το Διεθνές Κέντρο Μελετών για τις Φυλακές).

Οι παραδόσεις εμπλουτίζονται με παρουσιάσεις από ειδικούς επιστήμονες, επαγγελματίες και πρόσωπα που έχουν βιώσει εμπειρίες έκτισης ποινών καθώς και με συζητήσεις επί του περιεχομένου ταινιών με σχετικά θέματα, όπως «Το πείραμα» (Das Experiment) του Oliver Hirschbiegel, «Το κουρδιστό πορτοκάλι» (A Clockwork Orange) του Stanley Kubrick και τα «Μαθήματα αμερικανικής ιστορίας» (American History X) του Tony Kaye.

Ημερομηνία δημιουργίας

Δευτέρα 3 Μαρτίου 2014