Παρουσίαση/Προβολή

(ΗΕ3.2020) -  Κώστας Ελευθερίου

Περιγραφή Μαθήματος

Για τις κοινωνικές επιστήμες, η νεωτερικότητα αποτελεί το πλαίσιο εντός του οποίου αναπτύχθηκαν οι πολιτικές και ιδεολογικές διαδρομές των σύγχρονων κοινωνιών. Η πολιτική διαμόρφωση της νεωτερικότητας συνοδεύθηκε από την επικράτηση της φιλελεύθερης κοινοβουλευτικής δημοκρατίας σε εθνική κλίμακα ως της κυρίαρχης και επιθυμητής θέσμισης του πολιτικού, η οποία ήταν και εξακολουθεί να είναι συνυφασμένη με τη φιλελεύθερη πολιτική ιδεολογία που αποτέλεσε τον κανόνα στη δυτική πολιτική σκέψη. Παράλληλα, η εθνική συγκρότηση νεωτερικών κρατών είχε ως βάση της την ανάπτυξη της εθνικιστικής ιδεολογίας. Εντούτοις, ο πολιτικός φιλελευθερισμός είχε να αντιμετωπίσει δύο πολιτικο-ιδεολογικές προκλήσεις από τα δεξιά και από τα αριστερά. Από τη μία πλευρά ο συντηρητισμός του Παλαιού Καθεστώτος αμφισβήτησε τη μετασχηματιστική δυναμική της νεωτερικότητας· ρεύματά του, δε, τροφοδότησαν τη λεγόμενη ριζοσπαστική δεξιά, η οποία με στις τέσσερις πρώτες δεκαετίες του 20ου αιώνα έδωσε τη θέση της στα αυταρχικά δεξιά καθεστώτα με κύρια αυτά της Φασιστικής Ιταλίας και της Ναζιστικής Γερμανίας. Από την άλλη πλευρά, ο σοσιαλισμός γέννησε τη σοσιαλδημοκρατία και τον κομμουνισμό, ενώ βρέθηκε σε ιδεολογική αλληλεπίδραση με τον αναρχισμό. Στην μεταπολεμική περίοδο, ιδίως από τη δεκαετία του 1970 και έπειτα αναπτύχθηκαν ιδεολογικά ρεύματα συναφή με τη λεγόμενη «μεταϋλιστική επανάσταση» (πολιτική οικολογία, φεμινισμός), ενώ η εποχή της παγκοσμιοποίησης συνοδεύτηκε αφενός από την επανάκαμψη θρησκευτικών φονταμενταλισμών και αφετέρου από τη διαμόρφωση λαϊκιστικών ιδεολογικών ρευμάτων. Στο παρόν μάθημα θα παρουσιαστούν τα κύρια ιδεολογικά ρεύματα που χαρακτήρισαν την περίοδο της νεωτερικότητας σε συνάφεια με τις κομματικές τους απολήξεις. Στόχος είναι να αποσαφηνιστούν τα χαρακτηριστικά κάθε ιδεολογικού ρεύματος και να εντοπιστεί το αποτύπωμά του στην πολιτική εξέλιξη των δυτικών κοινωνιών.

Ημερομηνία δημιουργίας

Τετάρτη 5 Ιανουαρίου 2022